Style selector


Choose background pattern:


Choose color sheme:

Click here
Click here
Click here
Click here
Click here

Người Sing có Singlish, người Việt liệu có Vinglish?

singaporelang-ident plus

Sau bao nhiêu năm dạy tiếng Anh, tự nhiên mình ngẫm: liệu có một cái gọi là Vinglish không? Bản chất của Vinglish là gì? Và nó có giống, hoặc gần giống với tiếng Anh của người Sing (Singlish) hay người Ấn (Inglish)?
Tiếng Anh là ngôn ngữ thế giới, và ngày càng nhiều quốc gia sử dụng nó. Ngay cả ở Mỹ, mỗi vùng miền đều có một “accent”, nhưng điểm chung là người Mỹ đều hiểu nhau. Tương tự, Singlish hay Inglish (Anh Ấn) cũng là những thứ tiếng Anh mang đậm “accent” của người Singapore, người Ấn Độ, và khác biệt đáng kể với tiếng Anh chuẩn mực, nhưng nó là thứ tiếng Anh sử dụng được.
Người Việt thường có ấn tượng tiếng Anh của người Ấn nặng và khó nghe, mình cũng từng nghĩ thế. Khi sang Mỹ học, mình quen với cô bạn người Ấn Độ tên Sukh, tiếng Anh của bạn ấy nhanh và mình thấy rất khó hiểu. Nhưng có 1 điều làm mình khó hiểu hơn vào lúc đó: Sukh giao tiếp tiếng Anh với người Mỹ như thể bạn ấy là người bản xứ.
Cái mà chúng ta gọi là Vinglish thì khác. Có rất nhiều người nói tiếng Anh ở Việt Nam, nhưng tỷ lệ giao tiếp được bằng tiếng Anh rất ít. Trong khi ngữ pháp của chúng đa đào tạo quá hàn lâm, sách vở; thì nghe – nói gần như bỏ ngỏ cho tới khi học sinh lên đến lớp 12. Kỳ thi đại học năm 2017, môn tiếng Anh chỉ còn trắc nghiệm, vắng bóng 3 kỹ năng nghe, nói, viết. Điều này có 2 ý nghĩa, thứ nhất, mặc dù đào tạo hệ 7 năm hay 10 năm, chúng ta mặc định học sinh không có khả năng nghe, nói. Và thứ hai, giáo viên của chúng ta không đủ giỏi để chấm bài nói hoặc viết của học sinh.
Ngắn gọn là người học tiếng Anh từ 7-10 năm ở trường, nhưng không sử dụng được. Đó là chúng ta nói về học sinh, tầng lớp ưu tú và tân tiến nhất trong sử dụng tiếng Anh và tạo ra Vinglish. Còn những người lao động, công nông dân… chúng ta không nói đến.
Tại sao cùng là “accent”, mà tiếng Anh Ấn, Anh Singapore thì sử dụng được, còn ở Việt Nam thì không?
Singlish không ra đời từ hư không. Nó là sự “địa phương hóa” một ngôn ngữ tiếng Anh chuẩn mực được đưa vào hệ thống trường học ở Singapore từ năm 1966.
Sau khi chính phủ tiếng Anh chuẩn (BrE) mà họ gọi là “standard English” vào trong trường học, các học sinh trong trường ở Singapore đều có thể sử dụng loại tiếng Anh chuẩn mực này. Phạm vi lan tỏa của chương trình “chuẩn hóa tiếng Anh” vượt ra ngoài hàng rào của các trường học và lan ra xã hội. Những người lao động, trước kia không được học tiếng Anh một cách bài bản, đã hấp thu và “biến đổi” tiếng Anh chuẩn mực thành “Singlish” – giống như tiếng Anh “bồi” của người Việt Nam.
Của ta thì khác, hiện tại các trường học của Việt Nam không quy định chuẩn cho giáo dục tiếng Anh, nên bản thân học sinh bị lẫn lộn giữa các loại tiếng Anh Mỹ, Anh Anh, Anh Úc… Quan trọng hơn, bản thân giáo viên và học sinh phần lớn không có khả năng giao tiếp tiếng Anh. Việc học tiếng Anh trong rất nhiều trường học đôi khi là những sự “sáng tạo”.
Tại sao nói là “sáng tạo”? Vì thầy và trò nhìn vào sách giáo khoa và dựa vào mặt chữ để đọc mà thiếu đi những kiến thức cơ bản về phát âm tiếng Anh. Hậu quả là, chúng ta “Việt hóa tiếng Anh”, đọc “purpose” thành “pơ-pầu” hoặc “security” thành “xờ-cu-rờ-ti”. Thiếu đi cái gốc, giáo dục ngoại ngữ của chúng ta vẫn mò mẫm trong bóng tối suốt mấy chục năm qua mà không thấy lối ra.
Xét trên khía cạnh nào đó, thứ tiếng Anh trường lớp còn kinh khủng hơn nhiều so với tiếng Anh bồi của các bạn bán báo hoặc đánh giầy trên phố. Vì ít ra, thứ tiếng Anh kia còn có thể sử dụng phần nào.
Cho nên, càng ngày mình càng hồ nghi cái gọi là “Vinglish”, nó có tồn tại không, hoặc đã tồn tại chưa. Một thứ tiếng Anh mà thầy và trò đều không thể dùng để giao tiếp được, hay dùng vào bất kỳ mục tiêu nào khác, liệu có xứng với cái tên Vinglish – sóng đôi với Singlish hay Inglish?
Và quan trọng hơn, làm thế nào để nâng tầm giáo dục tiếng Anh trong nhà trường, để xã hội không còn phải trầm trồ khi nghe một em bé Sapa nói tiếng Anh – còn giỏi hơn ối giáo viên ngoại ngữ? Và cần nhớ, ở Singapore, tiếng Anh chuẩn mực là dành cho những người có học; những người nói Singlish bị coi là “đẳng cấp thấp”.
Để trả lời được câu hỏi đó, có lẽ nên bắt đầu bằng một việc đơn giản: đi lại bước chân người Sing đã đi từ 50 năm trước.
Chuẩn hóa tiếng Anh.
Để sau 10 hay 20 năm nữa, chúng ta có 1 bộ phận lớn học sinh nói tiếng Anh chuẩn (standard English), phần còn lại là sự lan tỏa của ánh hào quang và tạo nên một Ving-lish đích thực. Một thứ Ving-lish có thể sử dụng được trong cuộc sống hàng ngày.

Bài viết liên quan

3 yếu tố quan trọng nhất trong phát âm tiếng Anh 3 yếu tố quan trọng nhất trong phát âm tiếng Anh 
giao tiếp tiếng Anh Tại sao giao tiếp được với người Nga, nhưng không hiểu người Mỹ?
Học tiếng Anh cùng con Thận trọng khi dạy “phonics” cho trẻ Việt Nam

Bình luân Facebook

Reviews

Cảm nhận học viên

Thư viện ảnh

Facebook chat
Youtube