Style selector


Choose background pattern:


Choose color sheme:

Click here
Click here
Click here
Click here
Click here

Sử dụng từ điển tiếng Anh để tra âm sao cho đúng (IPA)

xung đột trong cách phiên âm plus

Bảng phiên âm tiếng Anh (IPA) là một trong những nội dung rất quan trọng của phát âm tiếng Anh. Tuy nhiên, có rất nhiều từ điển phiên âm một từ theo những cách khác nhau, vậy cách nào là đúng?

Nếu bạn click vào link này, video rất hữu ích của cô Moon Nguyen phân biệt giữa “please” và “police”, vào phần comment, bạn sẽ thấy có một góp ý thế này:
“Please phát âm là /pli:z/ chứ nhỉ? Cô giáo phát âm đúng nhưng phiên âm cách phát âm sai rồi.”

Video cô Moon hướng dẫn phân biệt “police” và “please”

Một góp ý rất có tính xây dựng. Nếu bạn tra từ điển từ “please” ở Cambridge, bạn sẽ thấy phiên âm cả Anh- Anh và Anh-Mỹ đều là /pliːz/. Nhưng nếu bạn tra ở “dictionary.com“, thì sẽ thấy phiên âm ghi là /pliz/. Vậy, từ đâu có sự khác biệt này? Trả lời được câu hỏi này, bạn sẽ bớt bỡ ngỡ rất nhiều khi tra từ điển và đọc ký hiệu phiên âm.
Điều đầu tiên bạn cần nhớ, đó là bất kể ký hiệu là /pliːz/ trong Cambridge hay /pliz/ trong dictionary.com, nếu bạn mở loa ra, 2 cách phát âm về cơ bản là giống nhau. Trong rất nhiều trường hợp, nó giống như một người mặc 2 chiếc áo giống nhau vậy.
Sự khác biệt nằm ở chỗ, một bên là từ điển Anh – Anh (cambridge), còn bên còn lại là từ điển Anh – Mỹ (dictionary.com). Trong tiếng Anh, trước đây, có lẽ người ta cho rằng sự khác biệt giữa âm “i” trong từ “sit” và “seat” là độ dài của âm – với âm /i/ trong từ “sit” được coi là ngắn hơn so vơi sâm /i:/ trong từ “seat”. Do đó, trong từ “seat”, người Anh cho thêm dấu “:” vào sau âm /i/ để biểu thị sự dài đó.

Về sau, trong quá trình ngôn ngữ phát triển, người ta thấy âm /i/ trong “sit” và “seat” là hoàn toàn khác nhau, giống như “u” với “ư” trong tiếng Việt vậy, nên họ thay đổi cách phiên âm của âm /i/ trong “sit”, thành /ɪ/. Nhưng không thay đổi cách phiên âm âm /i:/. Điều này thật ra rất dễ gây nhầm lẫn cho người học tiếng Anh như ngôn ngữ thứ 2, vì việc kéo dài âm /i/ trong từ “seat” sẽ khiên từ này nghe giống như từ “seed”.
Người Mỹ thực dụng hơn, họ ngay lập tức thay đổi. Do âm /i/ và /ɪ/ là 2 âm khác nhau, người Mỹ lựa chọn bỏ dấu “:” đằng sau đi, vừa tiết kiệm giấy mực, vừa đỡ gây nhầm lẫn cho người học. Do đó, các cuốn từ điển hiện đại kiểu Mỹ thường phiên âm là /i/ thay vì /i:/.

Điều tương tự có lẽ cũng xảy ra với âm /u:/. Trong tiếng Anh Mỹ, trong từ ‘pool’ được ký hiệu đơn giản là /pul/; còn trong từ điển Anh Anh, nó là /pu:l/ cho cả Anh Anh và Anh Mỹ. Đó là sự khác biệt của một cuốn từ điển ‘Made in England’ và cuốn còn lại ‘Made in American’.

Mọi người khi tra từ điển thường dùng “cambridge” hoặc “oxford”, vì có cả phiên âm Anh Mỹ. Nhưng cần nhớ rằng, cả 2 cuốn từ điển này đều được tạo ra bởi người Anh, nó không đại diện cho người Mỹ. Nếu tra tiếng Anh – Mỹ, dictionary.com có lẽ là một lựa chọn tốt hơn.

Lưu ý, điều này không có nghĩa chúng ta phủ định vai trò của dấu “:” trong việc làm dài âm ra.

Tóm lại, trong rất nhiều trường hợp, một âm có thể được phiên âm khác nhau giữa Anh – Anh và Anh – Mỹ. Và ngay trong tiếng Anh – Mỹ, một âm cũng có thể có nhiều cách phiên âm khác nhau. Điều quan trọng của người học là, hãy học cách chấp nhận những gì khác biệt với mình không hẳn đã là sai (họ đúng không có nghĩa mình sai), và nhìn vào bản chất: âm đó trong tiếng Anh được phát như thế nào. Và mình đã phát âm âm đó chính xác chưa.
/hævə ɡʊd dei, si ya/
Ôi, nhầm
/hævə ɡʊd dei, si: ja/
Uhmmm, thật ra cách nào cũng đúng cả mà. “Have a good day, see you”

Quang Nguyen

Thông tin tác giả

Quang Nguyen

Mr. Quang

Giảng viên ĐH Ngoại Thương Hà Nội

Thạc Sĩ MBA – GRAND VALLEY STATE UNIVERSITY, MI, USA

Giảng Viên cao cấp tại Moon ESL – Trung tâm đào tạo phát âm tiếng Anh

Chuyên gia phát âm tiếng Anh hàng đầu tại Việt Nam

Bài viết liên quan

46966527_1490550764421822_6349451136671416320_n Bí quyết học ngữ pháp tiếng Anh hiệu quả
36728459_2205321476362585_5934689134193934336_n Tản mạn chuyện nói tiếng Anh với người “kém” hơn mình
nghe và phản hồi trong tiếng anh 5 bí quyết tự luyện nói cực hay và hiệu quả

Bình luân Facebook

Reviews

Cảm nhận học viên

Thư viện ảnh

Facebook chat
Youtube