expert@moonesl.vn
Khi nghe tiếng Anh, rất nhiều người Việt vô thức mang “chiến lược nghe của tiếng Việt” sang. Và đó là lúc nỗi đau bắt đầu. Trong tiếng Việt, bạn quen nghe rõ từng từ, vì tiếng Việt là ngôn ngữ đơn âm tiết, nghe theo tông (dấu). Nhưng tiếng Anh thì khác hoàn toàn: đa âm tiết, nghe theo RHYTHM và TỪ KHÓA, chứ không phải từng chữ một.
Nên nếu bạn cố nghe tiếng Anh theo kiểu “nghe cho đủ chữ” như tiếng Việt thì sẽ KHÔNG THỂ NGHE ĐƯỢC, và càng nghe càng nản. Cái này thậm chí giáo viên tiếng Anh nhiều người cũng mắc phải, khi họ quảng cáo: “sau khi luyện phương pháp ABC, bạn sẽ nghe từng từ tiếng Anh như tiếng Việt”.
Không có phép màu nào giúp bạn làm điều đó cả. Trừ khi bạn đang nghe tài liệu (căn bản) mà người ta CỐ TÌNH NÓI RÕ TỪNG TỪ MỘT. Khi nghe các tài liệu thực, đặc biệt là phim ảnh, các từ sẽ líu ríu vào nhau, giảm âm, nối âm, nuốt âm loạn xị ngậu! Đơn giản là KHÔNG THỂ NGHE RÕ TỪNG TỪ ĐƯỢC!
Lý do là, trong tiếng Anh, có chữ được nói rất rõ, có chữ bị nuốt, bị lướt, bị giảm. Và đây là nguyên tắc phát âm bạn cần nhớ: BẠN CHỈ CÓ THỂ BẮT TỪ KHÓA, BẠN KHÔNG THỂ NGHE RÕ TẤT CẢ CÁC TỪ.
CONNECTED SPEECH – BẠN TÁCH TỪ KIỂU GÌ?
Một câu nói liền mạch, không ngắt nghỉ rõ ràng: Làm sao bạn biết “important” là 1 chữ, còn “I love you” là 3 chữ? Khả năng TÁCH TỪ (word segmentation) là kỹ năng cực kỳ quan trọng trong nghe. Và kỹ năng này phụ thuộc trực tiếp vào hiểu biết về phát âm.
ÂM CUỐI – NỖI ĐAU KINH NIÊN CỦA NGƯỜI VIỆT
Tiếng Anh có rất nhiều âm cuối. Tiếng Việt thì gần như không có.
Vì vậy, người Việt thường không nghe ra sự khác biệt giữa path – pass – past – part… hoặc nghe được nhưng không phân biệt được âm nào với âm nào. Lý do không phải bạn “kém tai”, mà vì não bạn chưa có hệ thống âm để xử lý những tổ hợp đó.
Tất nhiên, người VN gặp khó khăn với rất nhiều vấn đề. Ví dụ, đến giờ vẫn còn nhiều người nghĩ sự khác biệt giữa “sit” và “seat” là độ dài của nguyên âm. Nghĩ như vậy, bạn sẽ không thể nghe và phân biệt được sự khác biệt giữa 2 từ. Và khi nghe “I bit/beat the boy” thì sẽ không biết là tôi cắn hay đánh đứa bé.
KẾT LUẬN
Tất cả những thứ Quang nói ở trên đều là kiến thức phát âm cơ bản. Trẻ con có thể luyện nghe nhiều và tiến bộ, đặc biệt nếu có môi trường giao tiếp. Người lớn thì khác, phát âm của chúng ta đã bị ẢNH HƯỞNG QUÁ NHIỀU BỞI TIẾNG MẸ ĐẺ, không thể nghe tiếng Anh như “nó là” được nữa.
Chúng ta đơn giản là nghe tiếng Anh qua màng lọc của tiếng Việt. Do đó, bạn có thể cố gắng rất nhiều, nhưng nghe hoài và không thấy tiến bộ.
Đó là lúc bạn nghĩ tới điều này: HỌC PHÁT ÂM chính là KIM CHỈ NAM cho việc NGHE TIẾNG ANH. Nếu có điều kiện, bạn chỉ mất khoảng 2 tháng để thoát ra khỏi “vòng tròn luẩn quẩn” nghe mãi không tiến bộ khi học phát âm cùng Quang.
Còn nếu không có điều kiện, Quang để link đầy đủ nhất về phát âm tiếng Anh ở dưới comment. Bạn chỉ cần vào từng bài một và luyện tập, đặc biệt ở các phần trọng âm, rhythm, intonation, giảm âm, nối âm, nuốt âm… Là dần sẽ hiểu bản chất và nghe tiếng Anh tốt hơn.