expert@moonesl.vn
Nhiều người học tiếng Anh được dạy rằng muốn phát âm đúng thì hãy học PHONICS (đánh vần tiếng Anh). Điều này KHÔNG HOÀN TOÀN SAI, bởi phonics có thể hữu ích trong việc ĐỌC TIẾNG ANH, HỌC TỪ VỰNG, và GIÚP GỢI Ý VÀ GHI NHỚ CÁCH PHÁT ÂM CỦA MỘT TỪ.
PHONICS CÓ THỰC SỰ GIÚP BẠN PHÁT ÂM TIẾNG ANH ĐÚNG?
Tuy nhiên, vấn đề xuất hiện khi bạn quá lệ thuộc vào phonics (đánh vần tiếng Anh) và hình thành thói quen NHÌN CHỮ → ĐOÁN ÂM → PHÁT ÂM, thay vì NGHE ÂM → NHẬN DIỆN ÂM → BẮT CHƯỚC → PHÁT ÂM. Khi đó, phonics không còn đơn thuần là công cụ hỗ trợ việc đọc mà có thể trở thành nguồn chính để bạn “tự tạo” ra cách phát âm.
Tiếng Anh không phải là một ngôn ngữ mà bạn có thể NHÌN CHỮ LÀ ĐOÁN ĐƯỢC ÂM một cách chính xác. Phonics hoạt động dựa trên mối quan hệ giữa LETTERS (chữ cái) và SOUNDS (âm thanh), nhưng mối quan hệ này trong tiếng Anh không hoàn toàn cố định. Hãy nhìn vào nhóm chữ OUGH trong though, through, thought, tough, cough: cùng một cách viết nhưng có những cách phát âm hoàn toàn khác nhau. Ngược lại, cùng một âm trong tiếng Anh cũng có thể được biểu diễn bằng nhiều cách viết khác nhau, vì vậy spelling chỉ cung cấp gợi ý về cách phát âm, chứ không phải lúc nào cũng cung cấp câu trả lời chính xác.
VÌ SAO LỆ THUỘC VÀO PHONICS CÓ THỂ KHIẾN BẠN PHÁT ÂM SAI?
Vấn đề lớn hơn là bạn có thể HỌC SAI MÀ KHÔNG BIẾT MÌNH SAI. Khi gặp một từ mới, THAY VÌ NGHE ĐỂ BIẾT CÁCH PHÁT ÂM, bạn nhìn vào cách viết, áp dụng quy tắc phonics rồi tự tạo ra một cách phát âm. Khi bạn tiếp tục sử dụng cách phát âm sai đó hàng chục hoặc hàng trăm lần, bạn củng cố chính cách phát âm sai ấy. Nói cách khác, càng luyện càng sai.
Một vấn đề nhãn tiền là bạn không nghe tốt khi phát âm sai (vì nhìn mặt chữ đoán phát âm). Bạn có thể nhìn thấy một từ như comfortable và đọc nó theo cách mình đã học. Nhưng khi nghe trong một câu tự nhiên, bạn lại KHÔNG NHẬN RA.
Điều này xảy ra vì bạn phát âm sai do mối quan hệ CHỮ → ÂM. Nhưng không NGHE ÂM → NHẬN DIỆN → PHÁT ÂM.
Nếu mục tiêu của bạn là PHÁT ÂM, việc đưa LISTENING (nghe) lên trước SPELLING (chính tả) là rất quan trọng. Thay vì nhìn SHEEP rồi cố suy ra cách đọc, hãy NGHE ÂM THANH TRƯỚC, cảm nhận nó, phân biệt nó với những âm tương tự, bắt chước. Sau đó mới liên hệ âm thanh với chữ viết.
CÓ NÊN BỎ PHONICS KHI HỌC TIẾNG ANH KHÔNG?
Vậy có nên BỎ PHONICS không? KHÔNG, bởi phonics vẫn có giá trị, đặc biết giúp bạn nhớ từ khóa. Nghiên cứu chỉ ra, người học sẽ nhớ từ dễ hơn khi NGHE và NHÌN (mặt chữ hoặc hình ảnh), so với việc chỉ NGHE từ vựng mà không nhìn.
Trong phát âm – nghe – nói, bạn cần hiểu đúng vai trò của phonics: PHONICS LÀ CÔNG CỤ HỖ TRỢ ĐỌC, KHÔNG NÊN TRỞ THÀNH “BỘ NÃO PHÁT ÂM” CỦA BẠN. Nếu bạn muốn phát âm tốt, hãy để TAI LÀM VIỆC TRƯỚC MẮT: NGHE → CẢM NHẬN ÂM → PHÂN BIỆT ÂM → BẮT CHƯỚC → NHẬN PHẢN HỒI → PHÁT ÂM, rồi sau đó mới dùng chữ viết để củng cố.
Cuối cùng, PHONICS không xấu, nhưng nó chỉ nên là CÔNG CỤ HỖ TRỢ giúp bạn nhớ từ khi học tiếng Anh thôi. Nếu LỆ THUỘC VÀO PHONICS, mà KHÔNG CHỊU NGHE ĐỂ CẢM NHẬN PHÁT ÂM, đừng ngạc nhiên nếu bạn bỏ nhiều thời gian học tiếng Anh, nhưng vẫn không thể phát âm – nghe – nói tự nhiên.
