Lý do khiến người VN không nghe – nói tốt
Một trong những lý do CỐT LÕI nhưng rất ít người để ý khiến bạn NGHE KHÔNG RA – NÓI KHÔNG TỚI tiếng Anh là vì trong đầu bạn đang tồn tại một “PHIÊN BẢN PHÁT ÂM SAI” của rất nhiều từ. Phiên bản này thường hình thành từ thói quen NHÌN CHỮ RỒI TỰ ĐÁNH VẦN, chứ KHÔNG PHẢI NGHE ÂM THẬT. Ví dụ, bạn thấy từ specific và đọc trong đầu là SPE-si-fik, trong khi người bản xứ nói là spờ-SI-fik. Ngay khoảnh khắc đó, một BẢN GHI ÂM SAI đã được lưu vào não bạn.
Vấn đề nằm ở chỗ này: NÃO KHÔNG NGHE BẰNG TAI, NÓ NGHE BẰNG THỨ NÓ ĐÃ LƯU SẴN. Khi người bản xứ nói, não bạn không “mở tai ra nghe”, mà lấy âm thanh vừa nghe được đem so với PHIÊN BẢN TRONG ĐẦU. Không khớp → não khựng lại → bạn có cảm giác “NGHE QUEN QUEN MÀ KHÔNG BẮT ĐƯỢC TỪ”. Đây là lý do rất nhiều người rơi vào cảnh NHÌN CHỮ THÌ BIẾT, NGHE THÌ KHÔNG NHẬN RA, dù từ đó cực kỳ quen.
Chưa hết. Phiên bản phát âm sai này còn PHÁ LUÔN KHẢ NĂNG NÓI. Bạn phát âm đúng theo cái bạn đã “nghe sai trong đầu”, và khi người khác không hiểu, bạn nghĩ là do ACCENT NẶNG, do mình KHÔNG CÓ NĂNG KHIẾU. Nope. ACCENT KHÔNG PHẢI THỦ PHẠM CHÍNH. Thứ sai là BẢN ĐỒ ÂM THANH TRONG ĐẦU BẠN ĐANG BỊ LỆCH. Nghe sai → nói sai → nghe lại chính mình cũng thấy… KỲ KỲ.
Hệ quả tiếp theo là NGHE RẤT MỆT. Khi nghe câu dài, não bạn phải làm quá nhiều việc cùng lúc: SỬA ÂM SAI, ĐOÁN TỪ, NỐI NGHĨA, ĐOÁN NGỮ CẢNH. Nhận thức bị QUÁ TẢI. Nghe tiếng Anh lúc này trở thành một trò ĐOÁN MÒ THÔNG MINH, chứ KHÔNG PHẢI LÀ NHẬN DIỆN ÂM THANH TỰ NHIÊN như tiếng Việt.
Giải pháp không phải là nghe nhiều hơn một cách mù quáng, mà là sửa lại phiên bản phát âm trong đầu. Nghĩa là:
– Nghe từ trước, chữ sau (hoặc vừa nghe vừa đọc)
– Học phát âm tiếng Anh đúng cách
– Ghi nhớ cách phát âm theo âm thực tế, không theo cách đánh vần (nghe thật nhiều)
– Chấp nhận việc “đập đi xây lại” kho từ vựng đã học sai
Nghe – nói tiếng Anh KHÔNG KHÓ vì bạn kém, mà vì bạn đang dùng một BỘ TỪ ĐIỂN ÂM THANH BỊ LỖI. Sửa được cái lõi này, TỐC ĐỘ NGHE và ĐỘ TỰ TIN KHI NÓI sẽ thay đổi rất rõ — và bạn sẽ thấy tiếng Anh DỄ THỞ HƠN HẲN.
Tác giả: thầy Quang Nguyễn
